Kompas biedt snel inzicht in tools voor simpel switchen

Makkelijk en veilig switchen

Iedereen moet makkelijk en veilig kunnen switchen naar een betaalde baan of andere passende werkplek. Tussen uitkering en werk of tussen dagbesteding, beschut werk, banenafspraak en regulier werk. Dat is het uitgangspunt van het programma Simpel Switchen. De ministeries van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en Volksgezondheid, Welzijn en Sport werken hierin samen met landelijke partners aan het wegnemen van drempels.

Annemarie Klip, programmamanager Simpel Switchen bij het ministerie van SZW, gaf eerder in het Platform Arbeidsmarkt een toelichting op de inhoud van het programma en de link met het Werkcentrum. Zie het verslag van de bijeenkomst in september 2025. Op de site van Simpel Switchen staan ook mooie ervaringsverhalen. Bijvoorbeeld het verhaal van Razia die dankzij grip op inkomen is geswitcht naar betaald werk.

Overzicht van tool

Nu gaat Annemarie in op het Simpel Switchen Kompas. “Wij hebben hard gewerkt aan het ophalen van knelpunten bij mensen zelf en professionals en daarna aan het ontwikkelen van tools die kunnen helpen bij het vergemakkelijken van overgangen. Met het kompas maken we de tools, mogelijkheden en oplossingen bij simpel switchen inzichtelijk en toegankelijk. Nuttig voor iedereen die werkt in het sociaal domein en ook voor begeleiders van mensen die stappen willen maken.”

Zo is in het kompas een verbeterde versie opgenomen van de rekentool van Nibud waarmee het financiële plaatje bij uitstroom naar werk kan worden berekend. Ook heeft SZW samen met Divosa een training voor financiële experts bij gemeenten in het aanbod.

Vijf overgangen in beeld gebracht

Het Simpel Switchen Kompas bestaat uit vijf onderdelen waarvan er op het ogenblik twee gereed zijn: overgang van uitkering naar betaald werk en overgang van betaald werk naar uitkering. De andere onderdelen komen later in het jaar beschikbaar: van dagbesteding naar betaald werk, van betaald werk naar dagbesteding, en switchen tussen beschut werk, banenafspraak en regulier werk.

Bij elke overgang worden de drempels, de ambities en de tools genoemd. Verder is er een uitsplitsing naar gemeenten, sociaal ontwikkelbedrijven, zorgorganisaties en UWV. “Als je bijvoorbeeld bij een gemeente werkt, kun jij direct zien of een bepaalde tool handig is om in te zetten.” In het kompas staan ook tools voor een ‘veilige weg terug’.

Het kompas vormt volgens Annemarie een goede basis voor de samenwerking in de regio. “Aan de hand hiervan kun je zien wat je zelf kunt doen en wat een andere partij het beste kan oppakken. Kortom, waarover moeten we afspraken maken?” 

Arbeidsmarkt nu leidend

Samenwerken aan de arbeidsmarkt en economie van de toekomst. Onder deze naam heeft de Vereniging van Nederlandse Gemeenten recent een herziene visie gepresenteerd die economie, arbeidsmarkt en onderwijs samenbrengt voor een toekomstbestendige regionale economie en arbeidsmarkt. Naast een redeneerlijn is er een handelingsperspectief met concrete handvatten voor gemeenten. 

“Het is echt een herijkte standpuntbepaling”, vertelt Michelle de Vries (adviseur Human Capital) die samen met haar VNG-collega Nora Kasmi (senior adviseur arbeidsmarktbeleid) tekst en uitleg geeft. De relatie tussen arbeidsmarkt en economie is fundamenteel veranderd, aldus Michelle. 

“Was voorheen vaak de economische conjunctuur bepalend voor de ontwikkelingen op de arbeidsmarkt, nu wordt de situatie op de arbeidsmarkt leidend voor de ontwikkelingen in de economie en daarmee de borging van de brede welvaart. Door de aanhoudende structurele personeelskrapte staan economische groei, innovatie en realisatie van maatschappelijke transities onder druk. Een omgekeerde relatie vergeleken met eerder dus.”

Sociaaleconomisch breder perspectief

De VNG raadt gemeenten aan om vanuit een sociaaleconomisch breder perspectief de uitdagingen aan te gaan. Dit levert op diverse manieren winst op, zoals een effectievere inzet van mensen en middelen, een snellere uitvoering van opgaven en een sterkere samenwerking met onderwijs en bedrijfsleven. 

De gezamenlijke dienstverlening vanuit het Werkcentrum wordt er eveneens door bevorderd. Michelle: “Wanneer je de dienstverlening aanbiedt vanuit de sociaaleconomische scope, heb je een duidelijk en versterkt mandaat binnen de arbeidsmarktregio. De regionale meerjarenagenda biedt ruimte voor deze scope. Verder is het interessant om te verkennen of er koppelingen kunnen worden gelegd met agenda’s voor Human Capital en met agenda’s van samenwerkingsverbanden waarin een Human Capital component zit. Een verdere verbinding met de mkb-dienstverlening biedt bijvoorbeeld goede mogelijkheden.”

Integrale verbinding nodig

Dit vraagt volgens het handelingsperspectief wel het een en ander van gemeenten, zoals de integrale verbinding van economie, arbeidsmarkt en onderwijs en het organiseren van gezamenlijke dienstverlening. Het Rijk moet op zijn beurt onder meer zorgen voor ontschotte middelen en structurele financiering.

Michelle adviseert gemeenten om zich ook als innovatiepartner op te stellen. “Schep de mogelijkheid om samen met partners experimenteerruimtes in te richten en pilots op te zetten. Voor die rol houden we een warm pleidooi.”

Meer informatie

Bekijk het nieuwsbericht waar je de redeneerlijn en het handelingsperspectief kunt downloaden. Ook interessant zijn twee inspiratiegidsen die VNG heeft gemaakt: Datagedreven werken aan regionaal arbeidsmarktbeleid (2024) en Sociaaleconomisch samenwerken aan een toekomstbestendig arbeidsmarktbeleid (2025).

Werkgeversdienstverlening

• Rob Gruijters en Marius Wenker zijn sinds begin 2026 projectleiders bij dit thema. Zij hebben in een kennismakingsronde met de arbeidsmarktregio’s opgehaald wat er speelt, waaraan behoefte is en waarin LORA kan voorzien. Heb je hen nog niet gesproken en wil je graag kennismaken? Stuur een mail naar rob.gruijters@samenvoordeklant.nl of marius.wenker@samenvoordeklant.nl.
• De Inspiratiegids Werkgeversdienstverlening - Overgang van WSP naar Werkcentrum van het ministerie van SZW is verschenen in het kader van de hervorming arbeidsmarktinfrastructuur. Naar aanleiding hiervan organiseerde LORA een webinar op 25 juni en zijn er twee online bijeenkomsten over de ervaringen in de regio’s Rijnmond (30 juni) en Groot-Amsterdam (2 juli). Lees er meer over in het nieuwsbericht over de inspiratiegids en de uitnodiging over de sessies over de praktijkvoorbeelden.
• De bedoeling van SZW en LORA is om een handreiking over het uitvoeringsplan te maken. Gemeenten en UWV schrijven dit plan nu al voor de werkgeversdienstverlening, maar met de aanpassing van de SUWI wordt daaraan de werkzoekendendienstverlening gekoppeld. 

Zie hier voor meer informatie over het thema werkgeversdienstverlening.

Dienstverlening aan mensen in een kwetsbare arbeidsmarktpositie

• Recent zijn twee inspirerende expertdagen over de banenafspraak gehouden. Er volgt nog een expertdag in Breukelen op 2 juli voor arbeidsmarktregio’s in het midden van het land. Meer weten? Neem contact op met Lisanne Olij, lisanne.olij@samenvoordeklant.nl.
• De informatie over de banenafspraak op Samen voor de Klant is bijgewerkt en up to date. LORA is nu bezig met de actualisatie van de kennisbank voor psychische gezondheid en werk.

Zie hier voor meer informatie over het thema mensen in een kwetsbare arbeidsmarktpositie. 

Aansluiting onderwijs en arbeidsmarkt

• Aan Leven Lang Ontwikkelen wordt aandacht besteed in de bijeenkomst van het Leernetwerk aanjagers basisvaardigheden werk op 7 juli. In het najaar is er een Masterclass Loopbaanadvisering, waarvan datum en inhoud nog worden bekendgemaakt. Voor meer informatie: Els Stokman,  els.stokman@samenvoordeklant.nl.
• Op 1 januari 2026 is de Wet van school naar duurzaam werk in werking getreden en dat is van groot belang voor de aanpak van de jeugdwerkgelegenheid. De regionale programma’s van de Doorstroompunt-regio’s zijn beoordeeld. Voor 31 programma’s pakte dat positief uit en bij 9 volgde er een tweede ronde omdat er nog informatie ontbrak. Het Landelijk Ondersteuningsteam bezoekt samen met een aantal landelijke partners zes regio’s. Vragen zijn: hoe is het proces van het regionaal programma gelopen? Hoe is de uitvoering gestart? Waarin kunnen wij ondersteunen? Hierop willen de partijen zoveel mogelijk gezamenlijk inzetten. Daarvoor is LORA in nauw contact met de ministeries van OCW en SZW.

Zie hier voor meer informatie over het thema aansluiting onderwijs en arbeidsmarkt.

Gegevensuitwisseling

• LORA organiseerde samen met SZW en partners vier bovenregionale bijeenkomsten over Verbeteren Uitwisseling Matchingsgegevens (VUM). Deze vonden plaats in de tweede helft van juni. Meer weten? Stuur een mail naar Sarah Valk, sarah.valk@samenvoordeklant.nl.
• De informatie over gegevensuitwisseling op Samen voor de Klant wordt momenteel geactualiseerd. Dat zal in de zomer klaar zijn.

Zie hier voor meer informatie over het thema gegevensuitwisseling.

Hervorming arbeidsmarktinfrastructuur

• Op 23 maart 2026 zijn de Voortgangsbrief en de Landelijke Meerjarenagenda Arbeidsmarktinfrastructuur naar de Tweede Kamer gestuurd; zie dit bericht. De informatie hierin kan worden gebruikt voor het Regionaal Beraad en de regionale meerjarenagenda.
• Lilian van Grimbergen is bezig om de behoefte aan ondersteuning te peilen in de regio’s. Nog niet kennisgemaakt? Mail naar lilian.vangrimbergen@samenvoordeklant.nl.
• De arbeidsmarktregio’s hebben behoefte aan het verder professionaliseren van de gidsfunctie binnen het Werkcentrum. Daarin wordt voorzien door een zomerschool: LORA Summer Lunch Breaks 2026. Het gaat om 8 praktische online lunchsessies van één uur voor gidsen en arbeidsmarktprofessionals (van 9 juli tot en met 27 augustus).
• Om op landelijk niveau het regionale geluid beter te kunnen laten horen, schuift manager Diana Garsen van LORA aan bij de agendacommissie en de thematafels van het Landelijk Beraad. Voorafgaand aan bijeenkomsten zullen de regionale programmanagers worden geconsulteerd over geagendeerde onderwerpen waarop input vanuit de arbeidsmarktregio’s gewenst is. Na afloop is er een terugkoppeling.

Zie hier voor meer informatie over het thema hervorming arbeidsmarktinfrastructuur.