Social return

Steeds meer overheden zetten ‘social return’ in om bedrijven ertoe te bewegen mensen uit bijzondere doelgroepen in dienst te nemen of een stageplaats te bieden. Bij aanbestedingen hebben bedrijven die op deze wijze hun maatschappelijke verantwoordelijkheid vormgeven een stapje voor op andere aanbieders. Ook bedrijven zetten steeds vaker hun inkoopbeleid in om hun sociale impact te vergroten.

Wat precies van de aanbieders verlangd wordt in het kader van social return, verschilt vaak per gemeente. De ene gemeente wil dat dienstverleners mensen met afstand tot arbeidsmarkt in dienst neemt, de andere gemeente vindt een gratis training voor werkzoekenden ook goed. Soms wordt een financiële bijdrage aan de speeltuinvereniging al meegewogen.

Effect vergroten

Eenduidigheid kan het effect van het instrument social return vergroten: naarmate meer gemeenten en overheden hetzelfde vragen van hun dienstverleners, wordt het voor de bedrijven makkelijker en aantrekkelijker hieraan te voldoen. Dat geldt zeker voor bedrijven die op nationaal of bovenregionaal niveau actief zijn.

Er zijn verschillende instrumenten in ontwikkeling om overheden te helpen meer lijn aan te brengen in hun eisen ten aanzien van social return. Dan gaat het om zowel ‘wat’ er verlangd wordt van de aanbieders als de manier van wegen van de inspanning.

Keurmerk

De Prestatieladder Socialer Ondernemen (PSO)  van TNO  bestaat uit twee componenten: Zo is het een vrij toegankelijk meetinstrument dat objectief bepaalt in welke mate een organisatie socialer (inclusiever) onderneemt. En een, na certificeringsproces, uit te geven keurmerk. De PSO is wetenschappelijk onderbouwd en uitgegroeid tot landelijk erkende norm voor inclusief ondernemerschap en inclusieve werkgevers. De PSO wordt jaarlijks doorontwikkeld o.b.v. nieuwste wetenschappelijke inzichten. Groeien op de PSO-prestatieladder is mogelijk door (directe) werkgelegenheid te bieden aan mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt en (indirect) door aantoonbaar socialer in te kopen. Door in te kopen bij andere PSO-gecertificeerde organisaties groeit een organisatie ook op de PSO-prestatieladder. Daardoor vragen steeds meer organisaties en gemeenten de PSO uit richting hun eigen ketenpartners zoals leveranciers en opdrachtnemers. De acceptatie van de PSO bij Social return bij overheidsopdrachten groeit snel. De PSO wordt door meer dan een veertig procent van de Nederlandse gemeenten toegepast in het kader van Social return. Lees verder op: www.pso-nederland.nl

Landelijke handreiking Social return 2018 van de VNG

Social return staat steeds hoger op de agenda van Nederlandse gemeenten. Niet alleen grote steden maar ook kleinere gemeenten zien dat ze met hun inkoop kunnen bijdragen aan het creëren van werkgelegenheid of andere sociale doelstellingen. Hoe kunnen gemeenten social return inzetten om sociale problematiek aan te pakken? De VNG liet een "Handreiking Social return VNG" maken, bestemd voor gemeenten die meer willen weten over social return of hun social return-beleid willen verbeteren. De handreiking schetst de mogelijkheden voor beleid, uitvoering, monitoring en regionale samenwerking. De publicatie is gebaseerd op ervaringen van en geleerde lessen door kleine en grote gemeenten. Omdat social return volop in ontwikkeling is en veel gemeenten bij het opzetten en uitvoeren van het beleid tegen dezelfde vragen aanlopen, heeft de VNG deze handreiking laten opstellen.

Ondersteuning vanuit de Programmaraad

De Programmaraad hecht veel waarde aan social return als instrument om extra banen te realiseren en volgt de ontwikkelingen daarom op de voet. Daarnaast wil de Programmaraad instrumenten als jobcarving en jobcoaching onder de aandacht brengen om zo binnen bedrijven en instellingen meer ruimte te creëren voor mensen met een arbeidsbeperking.

Belangrijk is wel dat overheden hun verlangens op elkaar afstemmen, zodat social return voor werkgevers hanteerbaar blijft.