# FAQ Leergang praktijkleren in het mbo

Aangemaakt op 13 maart 2024.
Laatst gewijzigd: 13 maart 2025

In deze FAQ worden de vragen beantwoord die gedurende de Leergang praktijkleren in het mbo 2024 zijn gesteld.

#### Vraag en antwoord met betrekking tot lesdag 1 'Kennis en inzicht'

## In de Participatiewet staat dat iemand in de bijstand (uitkering) niet mag deelnemen aan onderwijs uit Rijks kas bekostigd. Hoort BBL daar dan niet bij? Toelichting: wat ik als consulent werk aan bijstandsgerechtigden vaak toesta, is dat iemand een BBL kan volgen met een stageplaats i.p.v. een werkgever / betaalde werkplek.
Het staat er eigenlijk andersom. *Een persoon die uit Rijks kas bekostigd onderwijs kán volgen, is uitgesloten van het recht op bijstand* (artikel 13 lid 2 onder c Pw). Het gaat er daarbij niet om of de persoon dat onderwijs volgt. Het kúnnen volgen kan een reden zijn van uitsluiting van de inkomensvoorziening.

Een BBL is geen uit Rijks kas bekostigd onderwijs. Een BBL is vaak een door de werkgever betaalde opleiding waarbij het minimumloon kan worden verdiend. Een BBL-student volgt een opleiding in de beroepsbegeleidende leerweg, een combinatie van werken en leren. In principe spreek je hier niet over een stage maar over het verrichten van betaald werk waarbij de werkgever het minimumloon betaalt.

Het argument van een stage is te begrijpen maar het is niet de bedoeling en niet in overeenstemming met hoe de BBL is bedoeld. Juridisch komt daarbij dat de stagiair BBL feitelijk gezien op geld waardeerbare werkzaamheden zit en daardoor geen recht op bijstand of veel minder recht op bijstand heeft.

Het komt er in de basis op neer dat het niet relevant is wat je verdiend, maar wat je wettelijk gezien als loon kunt afdwingen.

## Onderscheid certificaat op niveau 3 en 4 versus praktijkverklaring op niveau 3 en 4. Hier zou ik meer duidelijk over willen hebben.
Een certificaat heeft een landelijk vastgestelde inhoud van kennis, houding en vaardigheden en wordt ook geregistreerd in het diplomaregister van duo. Hier kunnen dus ook examens over theoretische componenten onder vallen.

Een praktijkverklaring beschrijft de geleerde werkprocessen. Dat kan ook op niveau 3 en/of 4 zijn. Belangrijk is om voor ogen te houden dat iemand die opgaat voor de praktijkverklaring, meestal niet schoolbaar maar wél leerbaar is.

## Het erkende leerbedrijf toets toch de praktijkverklaring?
- De praktijkopleider is de vakinhoudelijk expert die kan bepalen of iemand een vaardigheid beheerst.
- De docent checkt of het proces goed is verlopen én of de beoordeling van de praktijkopleider op de juiste manier tot stand is gekomen.
- De onderwijsinstelling is uiteindelijk verantwoordelijk voor de kwaliteit van de beoordeling.

## Het voorbeeld is nu niveau 2 praktijkverklaring. Hoe zit het met werkprocessen van logistiek teamleider niveau 3 praktijkverklaring? Dit is mij nog niet duidelijk.
Iemand mag ook een praktijkverklaring halen met werkprocessen op niveau 3. Maar in de praktijk komt dit weinig voor. Een certificaat ligt dan meer voor de hand. Daarom is het ook goed om vooraf met de school de best passende route per kandidaat vast te stellen.

## Hoe checkt de opleiding of de beoordeling goed wordt gedaan?
De praktijkopleider is de vakinhoudelijk expert die kan bepalen of iemand een vaardigheid beheerst. De docent checkt vervolgens óf het proces goed is verlopen en of de beoordeling van de praktijkopleider op de juiste manier tot stand is gekomen. De onderwijsinstelling is uiteindelijk verantwoordelijk voor de kwaliteit van de beoordeling.

Tip: stel deze vragen ook nog aan de onderwijsinstellingen waar je mee samenwerkt!

## Hoeveel extra tijd kost praktijkleren voor mijn interne praktijkbegeleider en hoe wordt e.e.a. bekostigd en door wie? Wat zijn de subsidieregelingen?
Tijd: vergelijk het met het inwerken van een medewerker. Dat kost tijd en als je dat goed doet, spaart het tijd als die goed inzetbaar is. Daarnaast heeft een praktijkopleider periodiek gesprekken met de kandidaat om de voortgang te bespreken.

Subsidievorm: via enerzijds RVO en anderzijds RMT. Zie hiervoor de [presentatie van lesdag 1](https://www.samenvoordeklant.nl/sites/default/files/bestandsbijlage/Presentatie_Leergang_praktijkleren_voor_professionals_dag_1.pdf).

## Komt er nog extra informatie over hoe je werkgevers kunt ontzorgen?
Het hangt ervan af hoe de kandidaat binnenkomt.

SBB ontzorgt door een platform voor de praktijkopleider aan te bieden, waarin hij informatie vindt over opleiden. Vaak heeft een kandidaat ook nog een jobcoach die een rol kan spelen. De onderwijsinstelling kan ook helpen met praktische vragen.

Door iemand goed op te leiden kan deze persoon ingezet worden op het primaire proces en daarmee verdiencapaciteit ontwikkelen.

## Bewuste keuze om niet de leerbanenmarkt.nl te gebruiken?
Nee, ook leerbanenmarkt.nl is een heel geschikt middel.

## Is er ook een stappenplan met als start een werkgever?
Ja, dat is in Groningen ontwikkeld. Deze volgt op de [leeromgeving van de leergang](https://www.samenvoordeklant.nl/leergang-praktijkleren-het-mbo).

## Idee om deze klantreis ook vanuit de werkgever te beschrijven, infographic?
In Groningen is een visueel stappenplan vanuit de werkgever in ontwikkeling. Deze volgt op de [leeromgeving van de leergang](https://www.samenvoordeklant.nl/leergang-praktijkleren-het-mbo).

## Kun je op niveau 3 - 4 bij een praktijkverklaring ook gebruik maken van RVO subsidie?
Ja. Maar kijk wel goed of het de juiste routing is t.o.v. een certificaat.

## M.b.t. de subsidie RVO: betreft het per persoon? 2700 euro? 
Maximaal 2700,- voor maximaal 40 weken.

## Moet de werkgever de subsidie voor prakijkleren in de 3e leerweg aanvragen binnen een bepaald tijdvak?
Ja dat klopt. Zie hiervoor de [site van RVO](https://www.rvo.nl/subsidies-financiering/praktijkleren), daar staan de tijdvlakken. Vergoeding is achteraf.

## Mag een werkbedrijf ook subsidie aanvragen voor mensen met een Pw-uitkering die een traject volgen? Gaat dan om meerdere mensen!
Maar je vraagt hem achteraf aan en binnen een gestelde termijn toch?
Een sociaal-werkbedrijf dat ook erkend leerbedrijf is (voor de juiste werkprocessen) kan ook de RVO subsidie aanvragen voor de uren die de eigen praktijkopleiders aan de slag zijn geweest met de kandidaten.   
RVO betaalt inderdaad 1 tot 2 keer per jaar achteraf.

## Kan je mbo-verklaring combineren met een branche-opleiding. Bijv. bas en kas opleiding en mbo-verklaring behalen door praktijkleren?
Ja, dit zie je ook wel met bijvoorbeeld een heftruckcertificaat. Maar een praktijkverklaring is geen vervanging voor een bepaalde brancheopleiding. We proberen deze wel steeds meer aan elkaar te koppelen.

## Mag je niveaus combineren in een praktijkverklaring omdat het verschillende crebo's zijn?
Ja dat kan. De onderwijsinstelling in de regio weet hoe dit concreet vorm te geven.

## Is het ingewikkeld om een erkend leerbedrijf te worden?
Een bedrijf kan een aanvraag doen om erkend leerbedrijf te worden. Er wordt met name gelet op de volgende punten:

- vakinhoudelijke werkzaamheden
- leerklimaat
- deskundige praktijkopleider
- veiligheid

Een aanvraag wordt in principe binnen 10 werkdagen afgehandeld.

## Moet bij het leerbedrijf de begeleiding ook een bepaalde training hebben gevolgd? 
Of is de erkenning voldoende? Hier bestaan misverstand over.
Het advies is om de training *begeleider praktijkleren* te volgen met erkend mbo certificaat.

Enkele branches hebben aanvullende eisen, zoals een gediplomeerde praktijkopleider. Het is in de overige sectoren geen eis. Dan toetst de adviseur praktijkleren of de praktijkopleider voldoende competenties beheerst om iemand het vak te leren.

SBB biedt kosteloze workshops voor startende praktijkopleiders. Daarnaast zijn er ook private aanbieders van scholingstrajecten.

## Wordt de subsidie gegeven als de werkgever in de regio is gehuisvest of in de regio waar de kandidaat woonachting is?
De woonplaats van de kandidaat is van belang voor de aanvraag van het RMT budget, voor werkgevers maakt het niet uit.

Naar boven

## Projectleider
![Projectleider Jardy ten Kleij](https://www.samenvoordeklant.nl/sites/default/files/2023-04/Jardy%20ten%20Kleij-6608%20lr.jpg)

**[Jardy ten Kleij](https://www.samenvoordeklant.nl/programmaraad/jardy-ten-kleij)**
*Functie: Projectleider*
<jardy.tenkleij@samenvoordeklant.nl>
06 51 42 01 02

## Relevante links en documenten
- [Pagina Praktijkleren in het mbo](https://www.samenvoordeklant.nl/onderwerp/aan-de-slag-met-praktijkleren-het-mbo)
- [Pagina Leergang Praktijkleren in het mbo](https://www.samenvoordeklant.nl/leergang-praktijkleren-het-mbo)

## Wijzigingsgeschiedenis van deze pagina

- 13-03-2024 — Pagina aangemaakt